Ίδρυμα Βασίλη Παπαντωνίου
- Πελοπόννησος
Υπεύθυνος Φορέα/Συλλόγου
Το Ίδρυμα Βασίλη Παπαντωνίου (ΙΒΠ) -πρώην Πελοποννησιακό Λαογραφικό Ίδρυμα «Β. Παπαντωνίου» (ΠΛΙ)- είναι νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου, με έδρα το Ναύπλιον. Ιδρύθηκε το 1974 από την Ιωάννα Παπαντωνίου στη μνήμη του πατέρα της Βασίλη. Σκοπός του Ιδρύματος είναι η έρευνα, καταγραφή, μελέτη, διάσωση και διάδοση του νεότερου ελληνικού και παγκόσμιου πολιτισμού εν γένει και σε όλες τις μορφές και τις εκφάνσεις του. Στεγάζεται στην οικία του Β. Παπαντωνίου, που τροποποιήθηκε σε μουσείο το 1981.
Το Μουσείο:
Το 1974 η πρώτη έκθεση είχε θέμα τις αγροτικές και αστικές φορεσιές της Πελοποννήσου.
Το 1981 διαμορφώθηκε ο χώρος του ισογείου, προκειμένου να στεγάσει την έκθεση με θέμα τις φυσικές υφαντικές ύλες στην Ελλάδα: την παραγωγή, την επεξεργασία και την εφαρμογή τους στα τοπικά ενδύματα και στην οικιακή χρήση, με αναφορές σε τεχνικές, επαγγέλματα κλπ., καλύπτοντας την περίοδο από το 1835 έως το 1945. Οι ενότητες της έκθεσης αφορούσαν το βαμβάκι, το λινάρι, το καννάβι, το σπάρτο, το μετάξι, το μαλλί, το τραγόμαλλο, το γνέσιμο και το βάψιμο των νημάτων, τις υφαντικές λουρίδες, το ντύσιμο του αργαλειού και τους διάφορους τύπους αργαλειών, τις νεροτριβές και τα μαντάνια, τη βαφική, τη ραπτική, τον γάμο και την προίκα, την κεντητική, τις ποδιές, τα πλεκτά, τις δαντέλες και τα σταμπάτα.
Το 1986 αναμορφώνεται ο 1ος όροφος με τη διαμόρφωση αιθουσών έκθεσης, πωλητηρίου και βοηθητικών χώρων για να στεγάσει την έκθεση “Ελληνικές Φορεσιές”, έτσι όπως διαμορφώθηκαν τα τελευταία 150 χρόνια στον ελλαδικό χώρο. Το 1999, στις 11 Αυγούστου, με την ευκαιρία του εορτασμού των 25 χρόνων λειτουργίας του Ιδρύματος Βασίλη Παπαντωνίου, σε συνδυασμό με την έλευση της νέας χιλιετίας, στον 1ο και τον 2ο όροφο του Μουσείου φιλοξενήθηκε η έκθεση «Τα καλύτερα του ΠΛΙ», με στόχο να παρουσιαστεί το εύρος και η ποικιλία των μουσειακών του συλλογών, που τότε αριθμούσαν τα 25.000 αντικείμενα από 22 διαφορετικές κατηγορίες.
Από το 2006, στο ήδη αναμορφωμένο εσωτερικά κτίριο, παρουσιάστηκε η έκθεση με θέμα «Ελληνικόν Άστυ: Ναύπλιον 1822-1922». Η νέα μόνιμη έκθεση “Συλλογές: ταξίδι στον χώρο και στον χρόνο” είναι αφιερωμένη στις συλλογές του Ιδρύματος. Σε μια ελεύθερη και τολμηρή εγκατάσταση διαγράφεται η πορεία από τον 19ο στον 21ο αιώνα. Επιλεγμένα αντικείμενα σε θεματικές ενότητες μας ταξιδεύουν στο φυσικό και κοινωνικό περιβάλλον του ελληνικού ιστορικού χώρου και χρόνου. Στο ισόγειο λειτουργεί το πωλητήριο του Μουσείου όπου διατίθενται οι εκδόσεις του Ιδρύματος (βιβλία, δίσκοι, αφίσες, κάρτες), καθώς και είδη δώρων.
Άλλοι Φορείς & Σύλλογοι
Το Λαογραφικό Μουσείο Καλεντζίου είναι ένα τοπικό μουσείο πολιτιστικής κληρονομιάς στο Καλέντζι Αχαΐας, αφιερωμένο τόσο στη λαϊκή παράδοση της περιοχής όσο και στην ιστορική σύνδεση του χωριού με την οικογένεια Παπανδρέου. Ξεχωρίζει επειδή συνδυάζει παραδοσιακά λαογραφικά εκθέματα με προσωπικά αντικείμενα και ιστορικά τεκμήρια που σχετίζονται με τον Γεώργιο Παπανδρέου.
Εκθέματα
Στις συλλογές του μουσείου περιλαμβάνονται αντικείμενα της καθημερινής ζωής και της παραγωγικής δραστηριότητας παλαιότερων εποχών, καθώς και σπάνια τοπικά κειμήλια. Παράλληλα εκτίθενται προσωπικά αντικείμενα και έγγραφα που συνδέονται με τον Γεώργιο Παπανδρέου, αναδεικνύοντας την ιστορική σχέση του Καλεντζίου με μία από τις σημαντικότερες πολιτικές οικογένειες της Ελλάδας.
Ρόλος στην Τοπική Κληρονομιά
Το μουσείο αποτελεί σημαντικό φορέα διατήρησης της λαογραφικής και ιστορικής ταυτότητας του Καλεντζίου. Μέσα από τα εκθέματά του προβάλλει τις παραδόσεις, τα επαγγέλματα και τον τρόπο ζωής παλαιότερων γενεών, ενώ παράλληλα διατηρεί ζωντανή την ιστορική μνήμη της περιοχής
Καλέντζι, Δημοτική Ενότητα Καλεντζίου, Δήμος Ερυμάνθου, Περιφερειακή Ενότητα Αχαΐας, Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας, Αποκεντρωμένη Διοίκηση Πελοποννήσου, Δυτικής Ελλάδας και Ιονίου, 250 15, Ελλάδα
Το Κέντρο Λόγου και Τέχνης – Μουσείο “Διέξοδος” είναι ένας από τους σημαντικότερους πολιτιστικούς φορείς του Μεσολογγίου, συνδυάζοντας ιστορικό μουσείο, πινακοθήκη, βιβλιοθήκη και χώρο πολιτιστικών δράσεων. Στεγάζεται σε ιστορικό κτίριο συνδεδεμένο με την Έξοδο του Μεσολογγίου και λειτουργεί ως κέντρο διατήρησης της τοπικής ιστορικής μνήμης και καλλιτεχνικής δημιουργίας.
Ιστορική σημασία
Η «Διέξοδος» φιλοξενείται στο πατρικό σπίτι του στρατηγού Αθανασίου Ραζή-Κότσικα, αρχηγού της φρουράς των Μεσολογγιτών κατά την Έξοδο του 1826. Το ιστορικό αρχοντικό διασώθηκε και αποκαταστάθηκε στα τέλη της δεκαετίας του 1990, μετατρεπόμενο σε κοινωφελή πολιτιστικό οργανισμό με έδρα την Ιερή Πόλη του Μεσολογγίου.
Συλλογές και εκθέματα
Οι μόνιμες συλλογές περιλαμβάνουν ιστορικά κειμήλια της Ελληνικής Επανάστασης, προσωπικά αντικείμενα του Ραζή-Κότσικα, σπάνια έγγραφα και αλληλογραφία αγωνιστών, εκκλησιαστικά κειμήλια, χαρακτικά, γλυπτά και έργα τέχνης από Έλληνες και ξένους δημιουργούς. Το μουσείο διαθέτει επίσης συλλογές σχετικές με την ιστορία του Μεσολογγίου και της ευρύτερης περιοχής.
Επισκεπτική εμπειρία
Ο χώρος λειτουργεί ως μουσείο και πολιτιστικό κέντρο μέσα στον ιστορικό πυρήνα της πόλης. Η επίσκεψη προσφέρει συνδυασμό ιστορικής τεκμηρίωσης, καλλιτεχνικών συλλογών και γνωριμίας με ένα από τα ελάχιστα κτίσματα που συνδέονται άμεσα με τα γεγονότα της πολιορκίας και της Εξόδου του Μεσολογγίου. Σύμφωνα με διαθέσιμα στοιχεία, βρίσκεται στην οδό Αθανασίου Ραζή-Κότσικα στο Μεσολόγγι και λειτουργεί συγκεκριμένες ημέρες και ώρες για το κοινό.
Μεσολόγγι, Δημοτική Ενότητα Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου, Δήμος Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου, Περιφερειακή Ενότητα Αιτωλοακαρνανίας, Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας, Αποκεντρωμένη Διοίκηση Πελοποννήσου, Δυτικής Ελλάδας και Ιονίου, 302 00, Ελλάδα
Το Μουσείο Λαϊκής Τέχνης ανήκει στο Πολιτιστικό Κέντρο Πατρών που το ίδρυσε το 1977 προκειμένου να φιλοξενήσει αντικείμενα και δραστηριότητες από τον νεοελληνικό λαϊκό πολιτισμό.
Το ενδιαφέρον του Μουσείου επικεντρώθηκε σε ότι αφορά την περιοχή μας, συγκεντρώνοντας υλικό όχι μόνο από τις αγροτικές δραστηριότητες της υπαίθρου, αλλά και από αυτές της πόλης μας, που ήταν άμεσα δεμένες μ’ αυτές και οι οποίες έπαιξαν σημαντικό ρόλο στην κοινωνικοοικονομική ζωή κι εξέλιξη της περιοχής.
Το υλικό αυτό αποτελείται από εργαλεία της αγροτικής ζωής, έπιπλα της λαϊκής κατοικίας και αντικείμενα καθημερινής χρήσης, μέσα μεταφοράς καθώς επίσης και εργαστήρια στα οποία γινόταν η επεξεργασία των αγροτικών προϊόντων, η παραγωγή χρηστικών αντικειμένων και κάθε είδους εργόχειρα.
Πάτρα, Δημοτική Ενότητα Πατρέων, Δήμος Πατρέων, Περιφερειακή Ενότητα Αχαΐας, Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας, Αποκεντρωμένη Διοίκηση Πελοποννήσου, Δυτικής Ελλάδας και Ιονίου, 262 21, Ελλάδα